Отургузгандан кийин газондорду тейлөө жана башкаруу процессинде ар кандай функциялары бар газон машиналары, анын ичинде триммерлер, аэркор, жер семирткич чачкычтар, чөп роликтери, чөп чапкычтар, вертикутер машиналары, четтерин кесүүчү машиналар жана үстүнкү кийимчен машиналар ж.б. талап кылынат. Бул жерде биз чөп чапкычка, чөп аэраторуна жана вертикулер кескичке басым жасайбыз.
1. Чөп чапкыч
Газон чапкычтар газонду башкаруудагы негизги механизм болуп саналат. Газон чапкычтарды илимий тандоо, стандарттуу иштетүү жана кылдаттык менен тейлөө газонду тейлөөнүн негизги багыты болуп саналат. Газонду өз убагында чабуу анын өсүшүнө жана өнүгүшүнө өбөлгө түзүп, өсүмдүктөрдүн башынын түшүшүнө, гүлдөшүнө жана мөмө беришине жол бербейт, ошондой эле отоо чөптөрдүн өсүшүн жана зыянкечтер менен оорулардын пайда болушун натыйжалуу көзөмөлдөйт. Ал бакча ландшафтынын таасирин жакшыртууда жана бакча тармагын өнүктүрүүдө чоң роль ойнойт.
1.1 Иштетүү алдында коопсуздукту текшерүү
Чөптү чаба электе, кесүүчү машинанын мизи бузулганын, гайкалар менен болттор бекитилгенин, дөңгөлөктүн басымы, май жана бензин көрсөткүчтөрү нормалдуубу, текшериңиз. Электрдик от алдыруучу түзүлүштөр менен жабдылган чөп чапкычтар үчүн аккумуляторду биринчи жолу колдонуудан мурун кеминде 12 саат заряддоо керек; чөптү чаба электе газондон жыгач таякчаларды, таштарды, плиткаларды, темир зымдарды жана башка таштандыларды алып салуу керек. Чачыраткыч сугаруу түтүкчөлөрүнүн баштары сыяктуу бекитилген жайлар бычактардын бузулушун алдын алуу үчүн белгилениши керек. Чөптү чаба электе, газондун бийиктигин өлчөп, чөп чапкычты кесүү бийиктигине тууралаңыз. Сугаруудан, катуу жаандан же көктүн жаан-чачын мезгилинен кийин нымдуу шалбаадагы чөптү чаба элек жакшы.
1.2 Стандарттуу чөп чабуу иштери
Чөп чапкыч жайда балдар же үй жаныбарлары болгондо чөп чаппаңыз, алардын алыс болушун күтүңүз. Чөп чапкычты иштетип жатканда, көз айнек тагыныңыз, чөп чапканда жылаңайлак жүрбөңүз же сандал кийбеңиз, адатта, жумушчу кийим жана бут кийим кийиңиз; аба ырайы жакшы болгондо чөп чапкыла. Иштеп жатканда чөп чапкычты жай алдыга түртүү керек жана ылдамдыгы өтө жогору болбошу керек. Жантайыңкы талаада чөп чапканда, өйдө-ылдый жүрбөңүз. Жантайыңкы жерлерде бурулганда, машинанын туруктуулугуна өзгөчө көңүл буруу керек. 15 градустан жогору жантайыңкы газондор үчүн түртүүчү же өзү жүрүүчү чөп чапкычтарды колдонууга болбойт, ал эми өтө тик капталдарда механикалык чөп чапканга тыюу салынат. Чөп чапканда чөп чапкычты көтөрбөңүз же жылдырбаңыз, ошондой эле артка жылып жатканда чөптү чаппаңыз. Чөп чапкыч адаттан тыш титирөөнү сезгенде же бөтөн нерселерге туш болгондо, кыймылдаткычты өз убагында өчүрүп, учкун шамын алып салып, чөп чапкычтын тиешелүү бөлүктөрүн текшериңиз.
1.3 Машинаны техникалык тейлөө
Чөп чапкычтын бардык бөлүктөрү чөп чапкычтын колдонмосундагы эрежелерге ылайык үзгүлтүксүз майланып турушу керек. Кесүүчү башты ар бир колдонгондон кийин тазалап туруу керек. Аба чыпкасынын чыпка элементин ар бир 25 саат сайын алмаштырып туруу керек, ал эми учкун шамын үзгүлтүксүз тазалап туруу керек. Эгерде чөп чапкыч көп убакыт колдонулбаса, бензин кыймылдаткычындагы бардык күйүүчү май төгүлүп, кургак жана таза машина бөлмөсүндө сакталышы керек. Электрдик стартердин же электр чөп чапкычтын аккумуляторун үзгүлтүксүз заряддап туруу керек. Туура колдонуу жана техникалык тейлөө чөп чапкычтын иштөө мөөнөтүн узартып, өндүрүмдүүлүгүн жогорулатып, коопсуз иштөөнү камсыздай алат.
2. Чөптүү Аэркор
Газонду тешүү жумуштары үчүн негизги жабдуулар - чөп аэратору. Газонду тешүү жана тейлөөнүн ролу газонду жашартуу үчүн натыйжалуу чара болуп саналат, айрыкча адамдар тез-тез желдетүү жана тейлөө менен алектенген газондор үчүн, башкача айтканда, газондо белгилүү бир тыгыздыктагы, тереңдиктеги жана диаметрдеги тешиктерди бургулоо үчүн машиналарды колдонуу. Анын жашыл көрүү мөөнөтүн жана кызмат мөөнөтүн узартат. Газонду бургулоонун ар кандай желдетүү талаптарына ылайык, адатта, жалпак терең тешүүчү бычактар, көңдөй түтүк бычактар, конус сымал катуу бычактар, жалпак тамыр кескичтер жана газонду бургулоо операциялары үчүн башка бычак түрлөрү бар.
2.1 Чөп аэраторунун негизги иштөө пункттары
2.1.1 Кол менен иштетилүүчү чөп аэратору
Кол менен иштетилүүчү чөп аэраторунун түзүлүшү жөнөкөй жана аны бир адам иштете алат. Иштеп жатканда туткасын эки колуңуз менен кармап, көңдөй түтүк бычагын газондун түбүнө тешүүчү чекитте белгилүү бир тереңдикке чейин басып, андан кийин түтүк бычагын сууруп алыңыз. Түтүк бычагы көңдөй болгондуктан, түтүк бычагы топуракты тешкенде, өзөк топурагы түтүк бычагында калат, ал эми дагы бир тешик бургулганда, түтүктүн өзөгүндөгү топурак цилиндр формасындагы идишке өйдө карай кысылат. Цилиндр тешүүчү курал үчүн гана эмес, тешүү учурунда өзөк топурагы үчүн идиш да болуп саналат. Идиштеги өзөк топурагы белгилүү бир өлчөмдө топтолгондо, аны жогорку ачык учунан төгүп салыңыз. Түтүк кескич цилиндрдин төмөнкү бөлүгүнө орнотулат жана ал эки болт менен басылып, жайгаштырылат. Болттор бошотулганда, түтүк кескичти ар кандай бургулоо тереңдиктерин тууралоо үчүн өйдө жана ылдый жылдырууга болот. Бул типтеги тешик тешкич негизинен талаада жана моторлоштурулган тешик тешкич ылайыктуу эмес болгон жергиликтүү чакан чөп чабындыларда, мисалы, жашыл мейкиндиктеги дарактын тамырына жакын жердеги, гүлзардын айланасындагы жана спорт аянтчасынын дарбаза мамысынын айланасындагы тешиктерде колдонулат.
Вертикалдуу чөп аэрокору
Бул типтеги тешүүчү машина тешүү операциясы учурунда аспаптын вертикалдуу өйдө-ылдый кыймылын аткарат, ошондуктан тешилген желдеткич тешиктер топуракты чогултпастан жерге перпендикулярдуу болуп, ошону менен тешүү операциясынын сапатын жакшыртат. Басып жүрүүчү өзү жүрүүчү тешүүчү машина негизинен кыймылдаткычтан, берүү системасынан, вертикалдуу тешүүчү түзүлүштөн, кыймылды компенсациялоо механизминен, басуучу түзүлүштөн жана манипуляция механизминен турат. Бир жагынан, кыймылдаткычтын күчү кыймылдаткыч дөңгөлөктөрдү берүү системасы аркылуу айдайт, ал эми экинчи жагынан, тешүүчү аспап ийри дөңгөлөктүү механизм аркылуу вертикалдуу өз ара кыймылды жасайт. Бургулоо операциясы учурунда кесүүчү аспап топуракты чогултпастан вертикалдуу кыймылдашын камсыз кылуу үчүн, кыймылды компенсациялоо механизми кесүүчү аспапты газонго киргизилгенден кийин машинанын жылышына карама-каршы багытта жылдырууга түртө алат жана анын кыймыл ылдамдыгы машинанын жылдыруу ылдамдыгына дал келет. Ал бургулоо процессинде аспапты жерге карата вертикалдуу абалда кармай алат. Аспап жерден суурулуп чыкканда, компенсациялоо механизми аспапты кийинки бургулоого даярдоо үчүн тез кайтара алат.
Жылдырма чөп аэратору
Бул машина негизинен кыймылдаткычтан, рамадан, колтук тирөөчтөн, иштөө механизминен, жерге дөңгөлөктөн, басуучу дөңгөлөктөн же каршы салмактан, күч берүүчү механизмден, бычак ролигинен жана башка компоненттерден турган басуучу өзү жүрүүчү газон тешкич. Кыймылдаткычтын күчү бир жагынан басуучу дөңгөлөктөрдү берүү системасы аркылуу айдайт, экинчи жагынан бычак ролигин алдыга жылдырат. Бычак ролигине орнотулган тешүүчү курал топурактан кезеги менен киргизилип жана тартылып, газондо желдетүүчү тешиктерди калтырат. Бул типтеги тешүүчү машина негизинен тешүү үчүн машинанын өзүнүн салмагына таянат, андыктан тешүүчү куралдын топуракка кирүү мүмкүнчүлүгүн жогорулатуу үчүн ролик же каршы салмак менен жабдылган. Анын негизги жумушчу бөлүгү - бычак ролиги, анын эки формасы бар: бири - тешүүчү бычактарды цилиндр ролигине бирдей орнотуу, экинчиси - бир катар дисктердин же тең капталдуу көп бурчтуктардын үстүнкү бурчтарына орнотуу жана бекитүү. Же болбосо, бурчу жөнгө салынуучу тешүүчү курал.
3. Верти-кесүүчү
Verticutter – бул бир аз тырмалоо күчү бар тырмалоочу машинанын бир түрү. Газон өскөндө, өлгөн тамырлар, сабактар жана жалбырактар газондо топтолуп, топурактын сууну, абаны жана жер семирткичтерди сиңирүүсүнө тоскоол болот. Ал топуракты куурап калууга алып келет, өсүмдүктүн жаңы жалбырактарынын өсүшүнө тоскоол болот жана чөптүн тайыз тамырларынын өнүгүшүнө таасир этет, бул кургакчылык жана катуу суук аба ырайында анын өлүмүнө алып келет. Ошондуктан, куурап калган чөптүн саптарын тараган жана чөптүн өсүшүнө жана өнүгүшүнө өбөлгө түзгөн чөп чапкычты колдонуу керек.
3.1 Вертикутердин түзүлүшү
Тик кескич чөптү тарай алат жана тамырларды тарай алат, ал эми айрымдары тамырларды кесүү функциясын да аткарат. Анын негизги түзүлүшү айланма руль дөңгөлөгүнүкүнө окшош, бирок айланма мачете мачете менен алмаштырылат. Тазалоочу бычак ийкемдүү болот зым тырма тиштери, түз бычак, "S" формасындагы бычак жана бычак формасында болот. Алгачкы үчөө түзүлүшү боюнча жөнөкөй жана иштөөдө ишенимдүү; бычак татаал түзүлүшкө ээ, бирок өзгөрүп турган тышкы күчтөрдү жеңүү жөндөмүнө ээ. Каршылыктын күтүүсүз жогорулашына туш болгондо, бычак соккуну азайтуу үчүн ийилет, бул бычактын жана кыймылдаткычтын туруктуулугун коргоо үчүн пайдалуу. Кол менен басуучу вертикутер негизинен кармагычтардан, рамкадан, жерге дөңгөлөктөн, тереңдикти чектөөчү роликтен же тереңдикти чектөөчү дөңгөлөктөн, кыймылдаткычтан, трансмиссия механизминен жана чөптү тазалоочу роликтен турат. Ар кандай кубаттуулук режимдерине ылайык, чөп чапкычтарды жалпысынан эки түргө бөлүүгө болот: кол менен басуучу жана тракторго орнотулган типтеги.
3.2 Вертикутердин иштөө чекиттери
Чөп тазалоочу ролик валында белгилүү бир аралыкка ээ көптөгөн вертикалдуу бычактар менен жабдылган. Кыймылдаткычтын кубаттуулук валына бычактарды жогорку ылдамдыкта айландыруу үчүн кур аркылуу кескич валына туташтырылган. Бычактар газонго жакындаганда, алар соолуп калган чөп бычактарын айрып, газонго ыргытышат, андан кийинки жумуш жабдууларынын тазаланышын күтүшөт. Бычактын кесүү тереңдигин тереңдикти чектөөчү роликтин же тереңдикти чектөөчү дөңгөлөктүн бийиктигин жөндөө механизми аркылуу өзгөртүү же басуучу дөңгөлөк менен кескич валынын ортосундагы салыштырмалуу аралыкты тууралоо менен тууралоого болот. Тракторго орнотулган вертикалдык бургуч бычакты айландыруу үчүн кыймылдаткычтын кубаттуулугун кубаттуулукту чыгаруу түзүлүшү аркылуу бычак ролик валына өткөрүп берет. Бычактын кесүү тереңдиги трактордун гидравликалык асма системасы тарабынан туураланат.
Жарыяланган убактысы: 2021-жылдын 24-декабры